| | Create free blog ( Türkçe , Deutsch , Español )

Osmanlı Tarihi | Osmanlı Devleti | Tarih Dersi

Osmanlı tarihi ve osmanlı devleti hakkında bilgiler , lise tarih dersi.

Yazılar

Sinasi (1826 - 1871)

1849 - 1865 yılları arasında Fransa'da bulunan , Fransız edebiyatını ve sanatçıkarını yakından tanıyan Şinasi , İstanbul'da yaptığı memurluklarda Mustafa Reşit Paşa tarafından korunmuştur.

 

  • Türk Edebiyatında yeniliğin öncüsüdür.
  • Tercüman-ı Ahval , Tasvir-i Efkar gazetelerini çıkartmıştır.
  • İlk makaleyi (Tercüman-ı Ahval Mukaddimesi) ve ilk tiyatroyu (Şair Evlenmesi) yazmıştır.
  • Noktalama işaretlerini ilk olarak kullanmıştır.
  • Yapıtlarını halkın kolaylıkla anlayabileceği bil dille kaleme alan sanatçı , düşüncelerini yalın bir anlatımla ve kısa cümlelerle dile getirmiştir.
  • Didaktik yazılarıyla tartışma örneklerini ve eleştirilerini 1862'de tek başına çıkardığı ''Tasfir-i Efkar'' gazetesinde dile getirmiştir.
  • Yeni tarzda yazdığı bütün şiirlerinde beyitlerin başlı başına güzel olmalarıyla yetinmemiş , Divan edebiyatındaki ''parça güzelliği'' anlayışı yerine , şiirlerin belli bir düşünce etrafında gelişmesini sağlayarak ''konu birliği''ne ve ''bütün güzelliği''ne önem vermiştir.
Yapıtları :
  • Şair evlenmesi: Edebiyatımızda ilk tiyatrodur. Tek perdelik bir piyes olan bu yapıtta yazar , görücü usulü ile evlermeyi yerer.
  • Müntehabat-ı Eşar : Şiirlerinin yer aldığı yapıtıdır.
  • Durub-ı Emsal-i Osmaniye : Osmanlı atasözlerini topladığı yapıtıdır.
  • Tercüme-i Manzume : 1859'da Fransızca'dan yaptığı çevirileri Lamartine'den Souvenir , La Fontaine'den Kurt ile Kuzu yer almaktadır.
  • Tercüman-ı Ahval Mukaddimesi : Edebiyatımızdaki ilk makaledir. 

 

Osmanlı Tokadı'nın Tarihçesi

Osmanlı Ordusu bilindiği üzere değişik birliklerden oluşmaktaydı. Bu birliklerden biri de '' tokatcılar birliği '' idi. Bu birliğin mensupları iri yapılı eli ağır kişilerden saçilmekte idi. Görevleri ise savaşta öncü birliklerden sonra yorgun düşmüş düşman askerini tokat darbeleriyle etkisiz hale getirmek yada öldürmekti. Bu askerlerin bir tokatıyla normal bir insanın bayılmaktan öte gitmesinin yanı sıra bir tokatla beyin kanaması geçiren düşman askerleri sayıları ile sınırlı değildir.

Bağımsızlığa Doğru İlk Adım

1.Osman 'ın ilk önemli başarısı Kolça (Kulaca Hisar) kalesine yaptığı baskınla keleyi fethetmesidir.Bu kalenin fethi , İnegöl ve Karacahisar tekfurlarının birleşmesine yol açtı. Domaniç dolaylarında yapılan ikizce (Erice) Savaşı'nı 1.Osman'ın kazanmasına karşın kardeşi Sarı Batı şehit oldu. Bu başarısı üzerine Selçuklu sultanı , Kara Balaban Çavuş ile 1.Osman'a bir ferman daha göndererek bütün vergilerden arındırıldığını bildirdi. Ayrıca tuğ , alem , altın kılıç , gümüş takımlı at ve yüz bin dirhem para gibi beylik alametleri gönderdi. Onun bu başarıları Bursa ve İznik tekfurlarını kaygılandırdı. 1.Osman da onlara gözdağı vermek amacıyla İznik ve çevresine akınlar yaparak bir çok ganimet elde etti. Yarhisar ve Karacahisar tekfurları öncülünde 1.Osman'a karşı yeniden bir ittifak yapıldı. 1.Osman buna karşılık uzun bir kuşatmadan sonra Karacahisar Kalesini Fethetti (1291). Ardından , alınan ganimetlerin beşte birini , islam geleneği gereği , Konya'ya Selçuklu sultanına gönderdi. Kalanını ise savaşa katılan gaziler arasında paylaştırdı. Gene aynı yıllarda 1.Osman , bu olaylardan sonra yedi yıl kadar Bizans topraklarına akın yapmadığı gibi herhangi bir tekfurla da savaşamadı.

Osman Gazi Döneminin İlk Savaşı

1.Osman döneminin ilk savaşı Ermeni Beli ( Derbendi ) Savaşı'dır. (1284) Ertuğrul Bey döneminden beri Kayı boyunun Bilecik tekfuruyla dostluğu sürüyordu. Kayılar yaylaya çıkarken bazı eşyalarını Bilecik'e emanet bırakıyor , dönüşte geri alıyorlardı. Anlaşmaya göre bu işler silahsız gençler ve kadınlar tarafından yapılır , buna karşılık da tekfura bazı hediyeler verilirdi.

Kayı Boyunun gidiş ve dönüşlerinde , İnegöl tekfuru saldırıda bulunarak zarar veriyordu ; hatta bununla da yetinmeyerek çevre tekfurlarını Osman Bey'e karşı kışkırtıp Ermeni Beli denen bölgede 1.Osman'a pusu kurdu. Bilecik tekfuru aracılığıyla bu durumdan haberi olan 1.Osman , kuvvetlerinin az olmasına karşın savaşı kabul etti. Bu savaşta kardeşi Sarı Batı'nın  ( Sarı Yatı) oğlu Bay Hoca şehit oldu. Bunun üzerine öteki tekfurlar Osman Bey'e karşı birleştiler. Başarılarından ötürü , Anadolu Selçuklu Sultanı tarafından Söğüt , Osman Bey'e yurt olarak verildi ve Osman Bey , Eskişehir Sancağının başına geldi.

Kayı Boyu Başkenti Söğüt

Kayı boyunun başındaki Ertuğrul Bey'in ( Ertuğrul Gazi ) , 1281 'de Söğüt'te ölümüne kadar yarım yüzyıl Kayı Boyunun beyliğini yaptığı bilinir. Önce Ankara'ya , daha sonra da Eskişehir dolaylarına uç beyliği olarak yerleşen Kayı boyunun başkenti Söğüt , Eskişehir - Bilecik arasındaydı.

Osman Gazi Dönemi Olayları

1299

  • Osman Gazi , bağımsızlığı ilan ederek Osmanlı Beyliği'ni kurdu.

Osman Bey , Çobanoğulları beyliğinin vasalı olarak Bizans topraklarına akınlarda bulunurken bu beyliğin Bizans'la anlaşması üzerine , bölgede Bizans'a karşı olanlar , etkinliklerini bu kez Osman Bey'in bayrağı altında sürdürdüler. Bu durum yavaş yavaş Osman Bey'i bağımsızlığa doğru iten bir etken oldu. Osman Bey bölgenin ve Bizans'ın içinde bulunduğu durumdan ustaca yararlanmasını bildi ;  bölgedeki islam tarikatlarının , özellikle Şeyh Edebali'nin gücünden ve nüfuzundan yararlandı. Bizansâ karşı savaşan gazilerin önderi durumuna gelen Osman Bey Bizans köy kasaba ve kalelerini birer birer ele geçirmeye başladı.  Başarıları hem topraklarının büyümesine , hem  de Anadolu Selçuklu topraklarından , komşu Türkmen beyliklerinden asker , komutan ve yöneticilerin onun saflarına katılmasına yol açtı. Genellikle 1299 tarihi , Osman Bey'in bağımsızlığını ilan ettiği tarih olarak kabul edilir. 1299'da Türkiye Selçukluları Sultanı 3.Alaeddin Keykubat 'ın , İlhanlı hükümdarının yanına gitmesi sonucu , Anadolu'da bir iktirdar boşluğu ortaya çıkmıştı. Bu durumdan yararlanarak bağımsızlıklarını ilan eden Türkmen beylikleri gibi , Osman Bey de , 1299'da bağımsızlığını ilan etti.

1301

  • Yenişehir kalesi fethedildi ve komuta merkezi buraya taşındı.

1302

  • Koyunhisar Savaşı ; Osman Bey , Gemlik'in güneyinde Koyunhisar'da (Baphaon)yapılan savaşta Bizans ve müttefiklerinden oluşan orduyu bozguna uğrattı. Osman Bey'in elde ettiği başarılar , komşu Rum tekfurlarını ve Bizans imparatorunu harekete geçirdi. Bu tarihe kadar Bizans , Osman Bey'i ciddi bir tehlike olarak görmemiştir. Tekfurlardan gelen haberler üzerine imparator , duruma müdahale etmeye karar verip , generallerinden Muzalon komutasındaki iki bin kadar askerini , tekfurlara yardım için gönderdi. Koyunhisar'da meydana gelen ilk Osmanlı - bİzans savaşını ,  Türkler kazandı. Bu savaştan sonra Bursa , kuzey kısmı hariç , Türkler tarafından çevrildi. Böylece İzmit yolu açılmış oldu. Koyunhisar Savaşı'ndan sonra Osman Bey , İznik ve Bırsa'yı savunmasız bırakmakk , bu şehirlerin etrafındaki kaleleri ele geçirmek gibi siyaset izledi.

1306 

  • Dinboz Zaferi ; Kestel ve Ulubat kaleleri fethedildi.Osman Gazi komutasındaki Osmanlı ordusu ile Bizans Tekfurları ordusu arasında Dinboz'da yapılan bu savaşta , birleşen tekfurlar yenilince Dinboz ve Kestel kaleleri Osmanlıların eline geçti. Kestel , Madenos ve diğer yerlerin tekfurları bu çarğışmada öldüler. Ulubat tekfurunun yanına kaçan Kete tekfuru ile Osmanlı tarihinin ilk askeri anlaşması yapılarak Kete kalesi de ele geçirildi.

1307

  • İznik kuşatması başladı.

1308

  • Ulubat Gölü üzerindeki Alyos Adası , Aygut Alp'in oğlu Kara Ali tarafından barış yoluyla teslim alındı.
  • İznik - İzmit yolu üzerinde yer alan İznik'in ileri karakollarından Karahisar (Trikokia) fethedildi.

1313

  • Omsn Gazi'nin sadık dostu Harmankaya Tekfuru Köse Mihal , İslam dinini kabul etti ; kalesi ve adamlarıyla Osmanlılara katıldı.

1314

  • Lefke (Osmaneli) , Mekece , Akhisar , Geyve ve Gölpınar yakınlarındaki Leblebici (Löblüce) kaleleri fethedildi.
  • Bursa kuşatması başladı.

1316

  • Orhan Bey ve Nilüfer Hatun'un büyük oğlu , geleceğin Rumeli Fatihi Şehzade Süleyman dünyaya geldi.

1320

  • Osman Gazi'nin rahatsızlığı nedeniyle oğlu Orhan Bey Yönetimi ele aldı.

'' Osman Gazi , nikris (gut) hastalığı nedeniyle 1320 yılından sonra fetih harekatında bulunamamıştı. Bu nedenle oğlu Orhan Bey'i kendine vekil yaptı. Osman Gazi , yönetimi oğluna bıraktıktan sonra na kadar daha yaşadığı hakkında ök kesin bilgiler yoktur. Orhan Bey'in bastırttığı ilk paradan , kendisinin 1324 yılında Osmanlı Beyliğinin basşına geçtiği anlaşılmaktaysa da , tarihçiler , resmi tahta çıkış tarihinin , Osman Gazi'nin öldüğü 1326 yılında olduğunu belirtmektedirler.''

1321

  • Orhan Bey , Mudanya'yı fethetti.

1324

  • Küçük bir Türk Beyliği olan Umut - Han Beyliği elindeki Akyazı fethedildi.
  • İzmit yakınlarındaki Karamürsel , Kara Mürsel Bey tarafından fethedildi.

1325

  • Bursa'nın ele geçirilmesini engelleyen önemli kalelerden Orhaneli (Atranos) ele geçirildi.

1326

  • Şeyh Edebali öldü.

Ertuğrul Bey , 1281 yılında doksan yaşını geçmiş olduğu halde vefat ettiği zaman oğlu Osman Gazi uzun bir zamandan beri ona vekalet etmekte bulunuyordu. Ertuğrul Bey'in vefatı üzerine önce kendi kabilesi ve sonra diğer kabile ve aşiretler onun reisliğini tanıdılar. Osman Gazi o sırada 23 yaşındaydı. Beyliğin başına geçişinden kısa bir müddet sonra , Ahi reislerinden olup İtbumu vivarlarında tekkesi buluınan Şeyh Edebali'nin kızı Bala Hatun'la evlenmiştir. Şeyh Edebali , aynı zamanda devrinin meşhur alimlerindendi. Aslen Adanalı olup tahsilini Suriye ve Mısır'da yapmıştı. Ahilik o sırada Anadolu'da Anadolu'da fevkalade nüfuzlu ve yaygın bir tarikkattı. Edebali'nin ise itibarı pek büyük , müritler çok fazlaydı. Osman Gazi , onun kızını almak sıretiyle Ahilik nüfuzundan istifade etmek istedi ve buna muvaffak da ıkdu. Nitekim , Osmanlı beyliğinin kuruluş ve gelişimde pek büyük hizmetleri görülen Şeyh Mahmut Gazi , Ahi Şemsettin oğlu Ahi Hasan ve sonra sadrazam  olan Çandarlı (cendereli) Kara Halil Paşa hep Ahiler dendiler.

Eski Osmanlı tarihçileri ve anaonim Osmanlı tarihleri Edebaki'nin kıznı yanlış olarak daima Mal Hatun diye anmışlardır. Halbuki , Orhan Gazi'nin anesi olan Mal Hatun , Ömer adlı bir zatın kızıdır ve Orhan Gazi'ye ait 1324 tarihli bir vakfiyede bu husus sarih şekilde kayıtlıdır. Edebali'nin kızı Bala Hatun ise Şehzade Alaeddin'in annesidir.

  • Osman Bey'in ikinci oğlu Murat Hüdavendigar doğdu.

Orhan Bey'in oğullarından Süleyman Paşa ile Murat Bey , Yarhisar Tekfuru'nun kızı Nilüfer Hatun'dan , Halil Bey , Bizans İmparatoru Kantukuzenos'un kızı Prenses Teodora'dan , İbrahim Bey yine Rum prenseslerinden Asporça Hatun'dan doğmuşlarıdır. Keza kızı Fatma Sultan da aynı karsındandır. Bütün bunlardan , Orhan Bey'in en az üç evlilik yaptığı anlaşılmaktadır.

Osman Gazi (1258 - 1326)

OSMAN GAZİ 

SALTANAT SÜRESİ : 27 yıl (1299 - 1326)

1299'DA BAĞIMSIZLIĞINI İLAN EDİP KURDUĞU DEVLETE ADINI VEREN 1.OSMAN , BAZI KAYNAKLARCA OSMAN GAZİ , OSMAN BEY YA DA KARA OSMAN ADIYLA ANILIR. BABASI ERTUĞRUL BEY'İN ÖLÜMÜ ÜZERİNE KAYI BOYU'NUN BAŞINA GEÇTİ. BİZANS'A KARŞI ELDE ETTİĞİ BAŞARILARIYLA HEM TOPRAKLARINI GENİŞLETTİ HEM DE TÜRKMEN BEYLİKLERİNDEN PEK ÇOK ASKER , KOMUTAN VE YÖNETİCİYİ KENDİ SAFLARINA TOPLADI.

 

Osman Gazi 

Osman Gazi ya da Osman Bey adıyla anılır. Babası , Oğuzların Bozok kolunun Kayı boyundan Ertuğrul Bertuğrul Bey'dir. Kurduğu devlete adını veren 1. Osman'ın bağlı olduğu Kayı boyunun Anadolu'ya nasıl ve ne zaman geldiği konusunda olduğu gibi , Osman Beyi'in adı da hala tartışmalıdır. Ataman veya Otman biçiminde de söylenen 1. Osman 'a bazı Kaynaklar Kara Osman Bey de demektedir. Kayı boyunun , 12.yy'ın ilk yarısında 1.Alaeddin Keykubat döneminde , Maveraünnehir dolaylarından , Moğol istilası nedeniyle kaçarak Anadolu'ya geldiği sanılır. Bir kaynağa göre , Kayı boyu , 1230'da Anadolu Selçuklu sultanı 1.Alaeddin Keykubat ile Harzemşahlar arasında Erzincan yakında meydana gelen Yassı Çimen Savaşı'nda Selçukluların yanında yer almıştır.

OSMAN GAZİ


Doğum Tarihi                               : 1258

Doğum Yeri                                  : Söğüt

Babası                                           : Ertuğrul

Annesi                                           : Türk

Aşiret Reisi Olduğu Tarih            : 1281

Uç Reisi Olduğu Tarih                 : 1299

Saltanatının Sonu                         : 1326

Tahttan Ayrılma Sebebi               : Oğlu Orhan lehine feragat - ölüm (?)

Saltanat Süresi                             : 27 yıl

Ölüm Tarihi                                  : 1326

Ölüm Sebebi                                 : Felç (?) - nikris (gut)

Öldüğü Yer                                   : Söğüt - Bursa (?)

Gömülü Olduğu Yer                     : Bursa , hisar içinde Osmaniye meydanında Gümüşlü Kümbet'te

Diğer Özelliklerde Osmanlı Padişahları

Seyahati Seven veya Seyahate Çıkarılan Osmanlı Padişahları ;

  • 4.Mehmet
  • Abdülmecit
  • Abdülaziz
  • 5.Mehmet

Yabancı Memleketleri Resmen Ziyaret Eden Osmanlı Padişahı ;

  • Abdülaziz (Fransa ve İngiltere)

Gözlük Kullanan Osmanlı Padişahı ;

  • 6.Mehmet

Enfiye Tiryakisi Osmanlı Padişahı ;

  • 3.Selim

Obur Denilecek Kadar Boğazında Düşkün Osmanlı Padişahı ;

  • Abdülaziz

Tedbili Kıyafetle Halk Arasında Dolaşmasını Seven Osmanlı Padişahı ;

  • 2.Osman
  • 4.Murat
  • 3.Osman
  • 3.Selim
  • 2.Mahmut

Doğuştan Tımarhanelik Mecnun ;

  • 1.Mustafa

Babasını | Oğlunu Öldürten Osmanlı Padişahı

Babasını Öldürten Osmanlı Padişahları ;

  • 1.Selim (rivayet)
  • 4.Mehmet (7 yaşında bir çocuktu engelleyemezdi)

Oğlunu Öldürten Osmanlı Padişahları ;

  • 1.Süleyman
  • 3.Mehmet

Kardeşlerini Öldürten Osmanlı Padişahı

  • 2.Murat
  • 1.Selim
  • 3.Mehmet (19 kardeşini bir anda boğdurttu)
  • 2.Osman
  • 4.Murat
  • 2.Mahmut